آخرین مقالات

راهنمای کاربردی خرید دستگاه حکاکی فلزات؛ کدام تکنولوژی مناسب کسب‌وکار شماست؟

انتخاب و خرید دستگاه حکاکی روی فلزات به دلیل تنوع تکنولوژی‌ها (لیزر، رول مارکینگ و ضربه‌ای) و تفاوت در کارایی، همواره چالش‌برانگیز است. این مقاله با بررسی دقیق نیازهای صنعتی، سرعت تولید و ثبت صنعتی تجهیزات، به شما کمک می‌کند تا هوشمندانه‌ترین سرمایه‌گذاری را برای بخش مارکینگ قطعات خود انجام دهید.

ادامه مطلب »

روغن قالب بتن چیست؟ راهنمای جامع علمی و کاربردی با تمرکز بر نوع پایه حلال

روغن قالب بتن، یکی از مواد کلیدی و حیاتی در صنعت ساخت‌وساز مدرن به شمار می‌رود. این محصول با ایجاد یک لایه جداساز هوشمند بین سطح قالب و بتن تازه، از چسبندگی ناخواسته بتن به قالب جلوگیری می‌کند و فرآیند جداسازی را به شکلی آسان، تمیز و بدون آسیب به سطح نهایی بتن ممکن می‌سازد. در میان انواع مختلف روغن قالب بتن، روغن قالب بتن پایه حلال به دلیل عملکرد برتر، پایداری شیمیایی و کیفیت بالای سطح بتنی که ایجاد می‌کند، جایگاه ویژه‌ای در پروژه‌های حرفه‌ای دارد.

ادامه مطلب »

کلسماید سفید چیست و چه کاربردی در آزمایشگاه‌های سیتوژنتیک دارد؟

کلسماید سفید یکی از مواد پرکاربرد در آزمایشگاه‌های سیتوژنتیک و ژنتیک است که برای متوقف کردن سلول‌ها در مرحله متافاز و بررسی دقیق کروموزوم‌ها استفاده می‌شود. در این مقاله با کاربردها، مزایا، نکات خرید و اهمیت این ماده در مطالعات کروموزومی آشنا می‌شوید.

ادامه مطلب »

چطور کمپرسور اسکرو را نابود کنیم؟ تضمینی و بدون رد پا (اگر عجله داری ۱۰ خط آخر رو بخون)

کمپرسور اسکرو موجود عجیبی است. برخلاف انسانهای مریض که ناله میکنند یا موتور ماشین که غر میزند، کمپرسور اسکرو خیلی مودب است، تا لحظه‌ی آخر کار میکند و وقتی میمیرد که دیگر خیلی دیر شده است. اگر واقعا قصد نابودیش را دارید، باید از همین ویژگی اخلاقی او استفاده کنید: بی زبانی و ساکت بودن.

 کمپرسور اسکرو چیست؟

در میان انواع کمپرسور باد صنعتی، کمپرسور هوای فشرده اسکرو پرکاربردترین و شناخته‌شده‌ترین نوع کمپرسور هوای صنعتی معدنی است و این مقام بی‌جهت کسب نشده است. کمپرسور اسکرو در مقایسه با دیگر کمپرسور پرکاربرد روتاری، کمپرسور اسکرول، تنوع مدل‌های بسیار بیشتری دارد، دمای هوای فشرده خروجی پایینتر و المنت یا استیج هوای فشرده مقاوم‌تری دارد. اما تمایزی که یکی از این دو کمپرسور روتاری را بسیار فراگیرتر کرده است اینها نیست، کمپرسور اسکرو ظرفیت هوادهی یا دبی هوای فشرده خروجی بسیار بیشتری دارد. این برتری نسبت به کمپرسور پیستونی نیز محسوس است. مصارف عمومی صنعت و معدن مصارفی هستند که نیاز به فشار بسیار بالا (۵۰ تا ۱۰۰ بار) ندارند، از سوی دیگر در این کاربردها هوادهی هوای فشرده مداوم بسیار کلیدی‌ است؛ هر دوی این نکات عامل برتری کمپرسور اسکرو بر شناخته‌شده‌ترین کمپرسور رفت و برگشتی، کمپرسور پیستونی، در مصارف صنعتی و حفاری است. همچنین کمپرسور پیستونی به دلایل متعدد در طراحی، بازدهی و بهره‌وری ضعیف‌تری نسبت به کمپرسور اسکرو دارد. این‌ها همگی دلایلی هستند بر اهمیت شناخت بهتر کمپرسور هوای فشرده اسکرو.

دسته بندی کمپرسورها

کمپرسور هوای فشرده اسکرو، مزایا و محدودیت‌ها

کمپرسور هوای فشرده اسکرو یا کمپرسور اسکرو پیچی از زیرمجموعه‌های کمپرسورهای جابجایی مثبت یا جریان تناوبی و پرکاربردترین نوع دورانی می باشد. در مطلب پیش رو به معرفی و بررسی این کمپرسورها خواهیم پرداخت.

در سال ۱۹۳۰ نیاز به ساخت کمپرسوری با ظرفیت و فشار متوسط و قادر به کار پیوسته در حالت‌های مختلف احساس شد. این کمپرسورها فصل مشترک کمپرسور رفت و برگشتی و سانتریفیوژ بوده و بهترین عملکرد را نسبت به سایر کمپرسورها در این فصل مشترک دارند و بیشتر در سیستم‌های تبرید مورد استفاده قرار میگیرند. مزایای این دسته از کمپرسورها عبارتند از:

  • تعمیرات ساده
  • هزینه تعمیراتی پایین
  • طول عمر بالا
  • دارای قطعات کم
  • دارای نسبت فشار برای هر مرحله در حدود ۱۴ (Pressure ratio per stage)

و در عملکرد نیز در مقایسه با دیگر کمپرسورهای باد صنعتی دیگر دارای مزایای زیر می باشند:

  • توانایی هندل کردن گازهایی با ذرات پودری و جامد و یا قطرات سیال می باشد.
  • برای تزریق سیال جهت خنک‌کاری و شستشو مناسب می باشد.
  • Surge در آن بی معناست
  • تغییر در جرم مولکولی، ترکیب گاز و تا حدودی Pressure ratio در ظرفیت اثری ندارد.

فشار، ظرفیت هوادهی و طراحی کمپرسور هوای فشرده اسکرو

طراحی فشار خروجی این کمپرسورها از چند میلی بار تا ۴۰ بار و در ظرفیت‌ هوادهی هوای فشرده خروجی تا ۱۲۰۰ مترمکعب بر دقیقه بوده و از این نظر بعد از کمپرسورهای گریز از مرکز قرار دارد. در دو نوع خشک و روغنی طراحی و ساخته می شوند. از این کمپرسورها در ظرفیت‌های پایین برای سیستم تهویه مطبوع خودروها استفاده می‌شود. از بزرگترین معایب آنها صدای زیاد است که معمولا برای قسمت خروجی از یک کاهنده‌ی صدا استفاده می شود و کمپرسور را دراتاقک‌های عایق صوتی قرار می دهند.

در سال ۱۹۶۰ کمپرسورهای با سرعت بسیار بالای بدون روغن، کمپرسور اویل فری، با پروفیل و شکل جدید روتور رونمایی شد. هرچند کمپرسورهای رفت و برگشتی از راندمان بالاتر و توان مصرفی پایین‌تری نسبت به این کمپرسورها برخوردار هستند ولی ابعاد کمپرسور اسکرو، برای دبی معینی از جریان گاز، کوچکتر بوده و به علت فقدان نیروهای بالانس نشده به فونداسیون سبک و فضای کمتری برای نصب نیاز دارند، از این رو هزینه نصب آنها کمتر می باشد. این دستگاه‌ها قادر هستند گازهای چسبناک (Sticky) و قابل پلیمریزاسیون را متراکم نمایند؛ اینگونه سیالات به دلیل وجود ذرات نرم باعث کاهش لقی روتورها و نشتی و افزایش راندمان حجمی کمپرسور می گردند. دراین تجهیزات بیشتر معایب سایر کمپرسورها مرتفع گردیده و کارآمدتر، سبک‌تر، ساده‌تر، دارای سرعتی نسبتا بالاتر و قابل اطمینان‌تر هستند؛ همچنین لرزش و نوسان جریان (Pulsation) کمتری نسبت به کمپرسورهای رفت و برگشتی دارند. به علت بالا بودن راندمان (حدود ۷۵تا۸۵ درصد) در بیشتر موارد بر کمپرسورهای گریز از مرکز ارجحیت داشته و عملکرد آنها وابستگی چندانی به جرم مولکولی گاز ندارد. این کمپرسورها از نظر اقتصادی نیز در محدوده توان مصرفی ۲۰۰-۱۵۰۰ اسب بخار از کمپرسورهای گریز از مرکز ارزانتر می باشند.

کمپرسور اسکرو روغنی

کمپرسور هوای فشرده اسکرو با توجه به حذف معایب کمپرسورهای رفت و برگشتی، دارای راندمان بالا هستند. در نوع روغنی این دستگاه‌ها امکان دستیابی به نسبت فشار ۸ وجود دارد که این میزان معمولا در کمپرسورهای رفت و برگشتی بسیار مشکل و دست‌نیافتنی می باشد. طول روتور این کمپرسورها حدود ۷۵ تا ۶۳۰ میلی‌متر بوده و میزان دبی بین ۰/۶ تا ۶۰۰ مترمکعب بر دقیقه می باشد. نسبت فشار خروجی به فشار ورودی (rp) در نوع خشک تا حدود ۴ و در نوع روغنی تا ۲۵ و نیز اختلاف بین فشار ورودی و خروجی بین ۱۵ تا ۵۰ بار می تواند باشد. سیستم آب‌بندی روتورها در دو طرف آنها قرار گرفته است و در مجموع چهار دسته سیستم آب‌بند در هر مرحله وجود دارد.

آب بندی کمپرسور هوای فشرده اسکرو

معمولا از سه نوع آب‌بند در این تجهیزات استفاده می شود: لایبرنت (متناسب با سیال)، حلقه‌های فشارشکن و آب‌بند مکانیکی (که طبق استاندارد AP1619 طراحی می گردد). برای سیال نیتروژن یا سایر گازهای خنثی نوع لایبرنت و حلقه‌های فشارشکن توصیه می شود. محدوده دما و فشار برای این نوع آب‌بندی ۱۷۵ درجه سانتیگراد و ۱۰ بار می باشد. برای فشارهای بالای ۴۵ بار و دمای بالای ۱۷۵درجه سانتیگراد از آب‌بند مکانیکی یا سیال محافظ روغن استفاده می شود.

دامنه کاربرد کمپرسور اسکرو

این تجهیزات اساسا برای تولید هوا در صنایع لوازم خانگی، غذایی، دارویی، صنایع شیمیایی و پتروشیمی و سیستم‌های تهویه غیرصنعتی طراحی و ساخته شده اند و اغلب در سرویس سیالات مبرد، هوا و گازهای سوختی در صنایع کاربرد فراوان دارند. این کمپرسورها قادر به کار با سیالاتی مانند بخار خشک، گازها و مخلوط‌های چندفازی هستند.

ساختار کمپرسور اسکرو

این کمپرسور باد صنعتی از خانواده جابجایی مثبت و دارای ساختاری ساده است،‌ داخل بدنه‌ی این کمپرسور دو روتور با شیارهای مارپیچی ماشینکاری شده و با فضای بسیار محدود قرار دارد که فضای مذکور در طول روتور با بدنه کاهش یافته و باعث تراکم گاز می شود.

معمولا جنس پوسته‌ي آنها از چدن خاکستری است و مجرای ورودی و خروجی گاز در قسمت بالا و پایین پوسته در مقابل هم قرار دارد. در این واحدها با استفاده از دوران دو روتور نر و ماده عمل تراکم سیال انجام می پذیرد. هر دو روتور در کنار یکدیگر و در داخل یک پوسته قرار گرفته اند و جهت گردش آنها مخالف یکدیگر است. حرکت دورانی به وسیله یک محرک اصلی مثل الکتروموتور به روتور نر و سپس به روتور ماده انتقال می یابد.

پارامترهای زیر در میزان فشار و ظرفیت این کمپرسورها موثرند:
۱- طول روتور (فشار)
۲- قطر روتور (ظرفیت)
۳- زاویه پیچش لوب‌ها (فشار و ظرفیت)
۴- دور کمپرسور (ظرفیت)

افزایش دور در کمپرسورهای باد صنعتی مدل جابجایی مثبت فقط باعث افزایش ظرفیت شده و میزان تغییر فشار تابع افت فشار سیستم پایین می باشد. تعداد لوب‌های (گوشه ها یا دنده ها) روتور نر کمتر از روتور ماده می باشد؛ برخی از ترکیب‌های نر و ماده کمپرسور هوای فشرده اسکرو در شکل زیر آمده است:

شکل‌بندی‌های مختلف روتور کمپرسور اسکرو و تاثیرات آن بر فشار و دبی - برگرفته از کتاب کمپرسورها - مهندس مجید یوسفی
شکل‌بندی‌های مختلف روتور کمپرسور اسکرو و تاثیرات آن بر فشار و دبی – برگرفته از کتاب کمپرسورها – مهندس مجید یوسفی

اما رئیس جان! چطور خرابش کنیم؟

مثل هر داستان خوب قطع رابطه‌ای، این یکی هم با بهترین روش تخریب شروع میشود:‌ بی تفاوتی. هیچ چیزی مثل یک بی تفاوتی آرام، عمیق و مداوم کمپرسور اسکرو را از درون نمی پوساند. دفترچه‌ی راهنما؟ بگذارش داخل کشو. برنامه‌ی سرویس؟ این اطوارهای بورژوازی به ما نیامده است. کمپرسور خوب کمپرسوری است که تا وقتی کار میکند کاری به کارش نداشته باشیم. مثل یک تیم فوتبال که تا وقتی گل میزند مربی دستی به ترکیب نمیزند. این جملات بذر نابودیست.

به سراغ روغن کمپرسور خواهیم رفت. روغن برای کمپرسور اسکرو، و البته تمام ماشین آلات، خونی در رگهای آن است. پس اگر قصد داری بدون سر و صدا نابودش کنی، اول با روغن بازی کن. نه آنقدر واضح آلوده کن که اطرافیان متوجه شوند و نه آنقدر سطح آن را کم کن که صدای هشدارهای سیستم بلند شود؛ فقط کمی دیر عوضش کن، و بعد کمی دیرتر. بعد بگذار رنگش شبیه قهوه‌ای سوخته شود، روغن اکسیدشده پر از ذرات فلزی ریز است و ذره ذره روتورها را، مثل اسیدی مودب، خواهد خورد. هیچ انفجاری در کار نیست و شواهد فقط حاکی از کاهش راندمان و افزایش حرارت است. و البته یک روز صبح دستگاه دیگر روشن نخواهد شد.

دما دوست توست و دشمن کمپرسور اسکرو گرماست. پس بهترین جا برای پیاده‌سازی نقشه‌ی ما، اتاقی است که تهویه‌ی درست و درمانی نداشته باشد. فن خراب را «بعدا درست میکنیم» و فیلتر هوای گرفته را «فعلا هوا رد میشه». هرچه دما بالاتر، مرگ روغن سریعتر، فواصل و کلیرانس به هم ریخته‌تر، زندگی یاتاقان‌ها کوتاه‌تر اما پرهیجان‌تر. از تماشا لذت ببر…

اگر اعتماد به نفس کافی داری که کمپرسور اسکرو را با عملیاتی حرفه‌ای خراب کنی، با رطوبت بازی کن. آب، آب عزیز و دوست قدیمی ما،‌ دشمن خونی کمپرسور است، اصلا با هم پدرکشتگی دارند. زنگ‌زدگی‌های داخلی نتیجه‌ی هوای مرطوبی است که از درایر سرویس نشده گذر کرده است. آب که وارد سیستم شود با روغن قاطی شده و امولسیون درست میکند. اندکی بعد صدای کار در خواهد آمد، البته این صدا را فقط تعمیرکاران میشنوند و فاکتوری نجومی اعلام خواهند کرد.

بازی با فشار سرگرم‌کننده است. کمی فشار را دستکاری کن و از تنظیمات حوصله‌‌سربر کارخانه به دور باش. بهتر است دستگاه روی مرز حداکثر کار کند، به شکلی پیوسته. گاهی کمپرسور التماس استراحت خواهد کرد و اینجا زمانی است که باید ازش بیشتر کار بکشیم. کارکرد پیوسته در فشار بالا فلز را خسته میکند. کمپرسور اسکرو کمپرسور پیستونی نیست که از کار کردن شانه خالی کند، نه، پیوسته کار میکند. ولی خستگی فلز به عمر کوتاهتر و نابودی دستگاه میانجامد.

اگر باکلاس هستید با الکتریسته‌ی دستگاه بازی کنید. بی نظمی الکتریکی و برق ناپایدار، بدون حفاظت و بررسی فاز و بدون توجه به افت ولتاژ از جمله روشهای هوشمندانه است که تقریبا هیچوقت رد پایی به جا نمیگذارد. مگر شرکت برق برای خرابی لوازم خانگی ما در اثر نوسانات برق مسئولیت قبول میکند که ما برای خرابی کمپرسور مقصر باشیم؟ عایق سیم‌پیچ‌های الکتروموتور کمپرسور به مرور خواهد سوخت و روزی بوی خوش آن بلند میشود… عجیبه،‌ دیروز که خوب بود.

امضای هنری قاتلی حرفه‌ای در آخر کار خواهد آمد: استارت و استاپ‌های بی مورد و الکی. روشن کن، خاموش کن، دوباره روشن کن… آخه چیز داری.

کمپرسورها سیکل کاری مشخصی دارند و کمپرسور اسکرو عاشق ثبات است. اگر قصد نابودی کمپرسور اسکرو را داری ثبات را از او بگیر. هر استارت اضافی یعنی فشار مکانیکی، شوک الکتریکی و نزدیکی به مقصد.

البته خب برخی از قاتلها مثل شما حرفه‌ای نیستند، اگر شما هم حوصله‌ی صبر نداشته و دنبال تخریبی دراماتیک هستید همواره راه‌حلهای کلاسیک داریم:‌ بستن مسیر ورودی هوای کمپرسور، انداختن جسم خارجی در سیستم یا پرتاب دینامیت و فرار. اینها تابلو هستند.

به خودت بیا، تو هیت لجر نیستی، همین که روغن رو دیر به دیر تعویض کنی کافیه.

هنر آن است که کمپرسور خود مقصر جلوه کند. هنر این است که وقتی کمپرسور اسکرو از کار افتاد همه بگویند: عمرش تمام شده بود. نه اینکه معلوم باشد سالها بدرفتاری چنین عاقبتی به ارمغان آورده است. خرابش کن، بعد بگو عجیبه ما که کاریش نکردیم.

کمپرسور اسکرو حقیقتا چون کارمندی وفادار اضافه‌کاری میکند، شکایتی هم ندارد و آخر سر با سکته‌ای ناگهانی خداحافظی میکند. به سروصداهای جدید و تغییرات دمایی گوش نده و آلارمهای سیستم کنترلی را به چشم پیشنهاد و نه هشدار نگاه کن. برای تخریب کمپرسور اسکرو لازم نیست شرور و بدطینت باشید. کافیست بی‌حوصله و عجول باشید.

منابع: از سایت جهان کمپرسور https://jahancompressor.com